Wist je dat je met media ook goed kunt ontspannen? Media Ukkie Dagen zette tien laagdrempelige tips, links en websites voor je op een rijtje die jou en je kind helpen te ontspannen met media. Voor dreumesen, peuters en kleuters. Bekijk snel of er iets voor jullie tussen zit!

1. Zet media bewust aan en weer uit

Een scherm op de achtergrond kan voor kinderen storend zijn en te veel prikkels geven bij andere, ontspannende activiteiten. Bovendien gaat het ten koste van de taalontwikkeling. Zet de televisie, computer of radio daarom uit als niemand er bewust naar kijkt of iets mee doet.

• Maak gebruik van het Mediagesprek: informatie en tips om samen met je kind in gesprek te gaan over leuk en veilig mediagebruik.
• Gebruik de familie-editie van het balansbord en ga de challenge aan.

2. Maak duidelijke afspraken voor het hele gezin

Media kunnen een ontspanmoment zijn voor het hele gezin, maar dat moment beëindigen kan juist spanning opleveren. Maak daarom duidelijke afspraken met het hele gezin. Kies een vast moment en bepaal hoe lang je kind een filmpje mag kijken. Maak er een routine van, bijvoorbeeld door aan te kondigen wanneer het laatste filmpje begint, zodat je kind weet wanneer het stopt.

• Met de tips in deze folder help je je kind mediawijs opgroeien.
• Deze kaart bevat gespreksopeners om samen met je kind te praten over mediagebruik.

3. Een boekje, liedje of muziekje voor het slapengaan

Mediagebruik kan ten koste gaan van andere activiteiten, zoals eten, spelen of kletsen over de dag. Zorg daarom voor afwisseling en kies bewust momenten waarop je wel of geen media gebruikt. Laat je kind geen schermen gebruiken voor het slapengaan, maar lees een boekje voor, luister samen naar een luisterverhaal of muziek, of zing een slaapliedje.

• Abel Studios stelde een selectie samen van de leukste luisterverhalen voor je kind.
• Bekijk de tips voor thuis van Mediasmarties.
• Voor meertalige kinderen is er prentenboekeninalletalen.nl. Je hebt wel het fysieke boek nodig om het te gebruiken.
• Bekijk de luisterverhalen en digitale prentenboeken en voorleesfilmpjes van de Bibliotheek.
• Bekijk de digitale prentenboeken van de Jeugdbieb.

4. Wees je bewust van je voorbeeldrol als ouder

Kinderen doen vooral wat jij doet. Jij bent hét voorbeeld voor je kind. Waar en wanneer je zelf een beeldscherm gebruikt, of juist een boek leest, is wat je kind ziet en overneemt.

• Bij het NJI vind je tips over waar je als ouder op kunt letten voor kinderen van 0 tot 2 jaar, 2 tot 4 jaar en 4 tot 6 jaar.
• Ben jij digitaal in balans? Ontdek het via deze zelftest.

5. Denk na waarom en wanneer je een scherm inzet

Een scherm wordt vaak ingezet zodat je als ouder even je handen vrij hebt. Tijdens het koken kan een schermpje bijvoorbeeld rust in huis brengen, maar dat betekent niet automatisch dat je kind ontspant. Maak daarom bewuste keuzes en denk na waarom en wanneer je een scherm wilt inzetten.

• Lees er meer over in De Schermwijzer, een praktische gids voor (groot)ouders over schermtijd, social media, gamen en online veiligheid.
• Hoe mediawijs ben jij? Doe mee aan de quiz van het NJI.

6. Beweeg met media

Bewegen zorgt voor ontspanning bij kinderen, en je kunt media inzetten om dat te stimuleren. Denk aan meebewegen tijdens verhalen, dans- of yogafilmpjes of muziek. In beweging komen helpt kinderen om even ‘los’ te raken van het scherm. Je kunt media ook gebruiken als inspiratie om te bewegen zónder scherm: spring, ren of speel bijvoorbeeld zoals Nijntje.

• Bekijk de beweegtips van de vorige editie van de Media Ukkie Dagen.
• Speel het Media & Bewegen dobbelspel van gro-up.
• Pleintje zet buitenspeellocaties in jouw gemeente op de kaart.
• Gebruik Google Lens met je kind in het bos: maak foto’s van bomen en bloemen om de soorten te achterhalen, of maak er een speurtocht van.

7. Je kind kijkt een filmpje, jij kijkt naar je kind

Je kind is misschien helemaal opgeladen na een mediamoment, maar het tegenovergestelde kan ook. Is je kind moe, hangerig of overprikkeld na een media-activiteit? Zoek dan een alternatief, met of zonder media. Luister naar muziek of een podcast, ga knutselen of lees een verhaaltje ter ontspanning.

• Bekijk de tips voor thuis van Mediasmarties.
• Ontdek interactieve kijkboeken met de Kiekeboe Baby & Peuter Boeken-app.
• Ouders.nl maakte een selectie van leuke, goede apps voor jonge kinderen.
• Mediacoach Johanne van Kempen schreef een e-book met leuke apps voor je peuter.

8. Beperk het media-aanbod

Geef je kind niet te veel keuze, want dat kan zorgen voor keuzestress en de ontspanning in de weg zitten. Kinderen houden van herhaling en van weten wat ze kunnen verwachten. Kies media die passen bij de leeftijd van je kind, en kijk, luister of lees iets nieuws altijd eerst samen. De voorspelbaarheid geeft minder prikkels.

• Kijk voor tips om geschikte media te kiezen op de website van het NJI.
• Bekijk de tips voor thuis van Mediasmarties en ontdek wat past bij jouw kind.

9. Experimenteer met mediamomenten, -lengte en -soort

Ieder kind reageert anders op media. Om te ontdekken hoe en wanneer jouw kind ontspant, kun je verschillende dingen proberen. Bied media eens langer of korter aan, of op een heel ander moment. Zo ontdek je misschien welke mediamomenten of -vormen jouw kind het beste laten ontspannen.

10. Kies voor iets anders dan een filmpje

Bij media denken we al snel aan een scherm, en dan vooral aan een filmpje. Maar er zijn genoeg andere mediavormen die ontspanning bieden. Lees voor, zet rustige muziek op, luister samen naar een luisterverhaal, speel een dans-game of doe samen mee aan een yogavideo.

• Laat met de Quiver 3D-app mooie kleurplaten tot leven komen.
• Met de SuperChill-app ontdekken kinderen vanaf 6 jaar hun ‘superkrachten’ via speelse beweeg- en kalmeringsoefeningen. De app is gratis, veilig en zonder reclame: SuperChill.org.
• Op het YouTube-kanaal van NPO Zappelin kunnen kinderen meedoen aan yogalessen, speciaal voor jonge kinderen: Yoga mee met Roos.

Deze tips zijn afkomstig van Media Ukkie Dagen, een initiatief van Netwerk Mediawijsheid.