Als je gaat scheiden, kan je kind daar verdrietig, verward, bang of boos van worden. Maar hoe kun je hier nu het beste mee omgaan? We maakten, samen met de schoolmaatschappelijk werkers van MDFlevoland, deze handige tipsheets voor je! Hierin vind je tips over hoe je jouw kinderen het beste kunt ondersteunen.
🔗 Download de tipsheet voor kinderen van 4-6 jaar
🔗 Download de tipsheet voor kinderen van 7-12 jaar
🔗 Download de tipsheet voor jongeren van 13-18 jaar

Iedere professional wil dat een kind zich goed voelt en veilig opgroeit. Wanneer ouders gaan scheiden, verandert er vaak veel in het leven van een kind, waardoor deze basis onder druk kan komen te staan. Een scheiding is een groter verlies dan vaak wordt gedacht. Veel professionals vragen zich af: Wat kan ik doen om dit kind te helpen? We maakten een handige tipsheet (download hier) en verwerkten de tips voor je in dit blog.
Een scheiding brengt veel veranderingen met zich mee. Voor een kind betekent dit vaak:
Een scheiding verwerken is te vergelijken met een rouwproces. Een kind doorloopt vier belangrijke stappen:
De realiteit onder ogen zien
Veel kinderen hopen in stilte dat hun ouders weer bij elkaar komen. Het helpt hen als volwassenen eerlijk en duidelijk zijn over de scheiding.
De pijn ervaren van het verlies
Verdriet en boosheid horen bij het proces. Door emoties te benoemen en bespreekbaar te maken, kan een kind deze gevoelens beter verwerken.
Zich aanpassen aan de nieuwe situatie
Acceptatie van de nieuwe situatie is nodig voordat een kind zich hieraan kan aanpassen. Dit kost tijd.
Verder gaan met de toekomst
Kinderen moeten opnieuw vertrouwen krijgen in volwassenen, relaties en hun toekomstperspectief.
Een scheiding is een ingrijpende gebeurtenis. Als het verliesverwerkingsproces niet goed verloopt, kunnen er verschillende problemen ontstaan:
Je hoeft de situatie niet op te lossen, maar je kunt wél helpen door rekening te houden met wat een kind doormaakt. Denk hierbij aan:
✅ Lagere verwachtingen op school of in de opvang
Een kind heeft vaak minder concentratie. Geef wat minder taken of stel haalbare doelen.
✅ Letten op signalen en deze bespreekbaar maken
Benoem wat je ziet, bijvoorbeeld: "Ik merk dat je snel boos bent de laatste tijd. Wil je erover praten?"
✅ Nagaan of problemen verband houden met de scheiding
Zoek naar patronen en kijk of een verandering in gedrag, leerprestaties of emoties mogelijk samenhangt met de scheiding.
✅ Extra aandacht geven op gevoelige momenten
Denk aan dagen zoals Vaderdag, Moederdag of vakanties, die moeilijk kunnen zijn voor een kind.
✅ Een veilige gespreksruimte bieden
Laat het kind weten dat je op de hoogte bent van de scheiding en dat het altijd bij je terecht kan om te praten. Geef af en toe een opening: "Hoe gaat het thuis?"
🔹 Signalen bespreken met ouders
Deel je observaties en vraag of ouders zelf zorgen hebben.
🔹 Het kind zelf vragen wat helpt
Soms weet een kind zelf goed wat steun kan bieden. Vraag ernaar.
🔹 Ouders ondersteunen bij het scheidingsproces
Vraag of ze behoefte hebben aan begeleiding bij de scheiding of in de opvoeding als gescheiden ouders.
In Lelystad zijn verschillende gespreksgroepen voor kinderen van gescheiden ouders. Hier kunnen ze praten met leeftijdsgenoten die hetzelfde meemaken.
📌 Bekijk het aanbod: Samen Groeien
Meer informatie over scheiden? Bekijk:
🔗 Wat nu?
🔗 Scheiden & Ouder Blijven
Lisa Lelystad denkt graag mee over vragen rondom scheiden en opvoeding. Bekijk onze flyer:
📄 Flyer: Scheiden en nu?
Kleuters zijn vaak nog bezig met het ontdekken van hun identiteit en de wereld om hen heen. Sprookjes en fantasiefiguren spelen een belangrijke rol in hun leven, en dit kan hen helpen om complexe emoties te verwerken. Wanneer ouders scheiden, kunnen kleuters zich verward, verdrietig of zelfs schuldig voelen. Het is daarom belangrijk om hen de ruimte te geven om hun gevoelens te uiten en te begrijpen.
KIES 4-6 jaar is specifiek aangepast aan de ontwikkelingsfase van kleuters. Het programma maakt gebruik van spel en creatieve werkvormen die aansluiten bij hun mogelijkheden en belevingswereld. Dit helpt kinderen om hun emoties op een speelse manier te verkennen en te uiten. In de wereld van kleuters, waar fantasie en realiteit soms door elkaar lopen, biedt dit programma een veilige en begrijpelijke manier om gevoelens en ervaringen rondom scheiding te verkennen.
De verschillende spel- en werkvormen zijn ontworpen om kinderen op een speelse manier te laten leren over gevoelens zoals verdriet, boosheid en verwarring. Dit helpt hen om te begrijpen dat deze emoties normaal zijn en dat ze erover kunnen praten.
De handpoppen Max en Zara spelen een centrale rol in de introductie van het verhaal. Door middel van deze poppen kunnen kinderen zich beter identificeren met de situaties en gevoelens die worden besproken. De poppen fungeren als veilige tussenpersonen, waardoor kinderen gemakkelijker hun eigen verhalen en ervaringen kunnen delen.
KIES biedt niet alleen ondersteuning aan kinderen, maar helpt ook ouders om inzicht te krijgen in de wereld van hun kleuter. Het programma moedigt ouders aan om door de ogen van hun kind te kijken, waardoor ze beter begrijpen wat hun kind doormaakt en hoe ze hen het beste kunnen ondersteunen.
KIES voor het jonge kind wordt aangeboden door MEE Samen en start in maart.
Lees meer over de training KIES voor het jonge kind.
Meer informatie en aanmelden kan via: groepswerklelystad@meesamen.nl
***
Dit blog is voor Lisa Lelystad geschreven door Sarica Marapengopie van MEE Samen. MEE biedt o.a. trainingen in groepen over sociale vaardigheden, echtscheiding, seksualiteit en weerbaarheid. Neem voor meer informatie of aanmelden contact op met Sarica via telefoonnummer 06-3099 8005 of e-mail.
Bij het begin van een nieuw jaar stijgt het aantal scheidingen opvallend. Deze periode draait om cruciale keuzes die een diepe impact hebben, niet alleen op volwassenen maar ook op kinderen. Ondersteuning is cruciaal, vooral bij het maken van afspraken die alle partijen, inclusief kinderen, ten goede komen.
Mediation kan een levensveranderend verschil maken, niet alleen voor hen die scheiden, maar ook voor ouders in langdurige strijd. Het biedt een duidelijke weg naar vreedzaam ouderschap, waarbij een bemiddelaar helpt bij het maken van sterke afspraken.
De stem van een kind is essentieel. Ouders dragen de verantwoordelijkheid om niet alleen aan hun eigen, maar ook aan hun kinderen hun behoeften te denken. Een goed ouderschapsplan, waarbij de stem van het kind meetelt, is van groot belang voor een soepele overgang na de scheiding.
Mediation fungeert als een brug naar deze afspraken, waarbij de behoeften van alle betrokkenen centraal staan. Het doel is niet enkel conflicten verminderen, maar ook het welzijn van de kinderen waarborgen en hun standpunten respecteren.
Het betrekken van een kind en serieus nemen van diens mening bij het maken van deze afspraken legt de basis voor een gezonde en positieve toekomstige relatie tussen alle betrokkenen.
Scheiden is niet de taak van kinderen. Dat probeert Villa Pinedo met dit filmpje duidelijk te maken.
Villa Pinedo is hét podium in Nederland waar kinderen van gescheiden ouders hun ervaringen delen en volwassenen bewust maken van wat er in hun hoofd en hart omgaat.
***
Dit blog is geschreven door Wendy Beers van WB Mediation. Wendy is MfN ADR Familie Registermediator en EFT Basis relatietherapeut
Wil je meer informatie over scheiden & ouder blijven? Kijk dan hier verder op onze website.
Je bent getrouwd of jullie hebben een lange relatie, maar de chemie tussen jullie is er niet meer. Misschien is er een ander in het spel. Of misschien ben je al een hele tijd niet meer gelukkig. Na lang wikken en wegen is je steeds meer duidelijk geworden dat je zo niet verder wil. Dan breekt het moeilijke moment aan dat je je partner moet gaan vertellen dat je de relatie wilt beëindigen. Veel mensen zien hier enorm tegenop. Logisch, dit is ontzettend lastig om te doen. Het is belangrijk om de scheidingsmelding zorgvuldig te doen, omdat dit van invloed kan zijn op hoe het verdere scheidingsproces gaat verlopen. Deze tips kunnen je helpen je partner op een goede manier te vertellen dat je wil scheiden!
Vaak gaat er een heel proces vooraf aan het moment dat je besluit dat je je partner wil gaan vertellen dat je wilt scheiden. Een relatiebreuk of scheiding heeft vaak grote impact op allerlei gebieden. Zeker als er kinderen in het spel zijn. Dit kan het ontzettend moeilijk maken om je partner te vertellen dat je niet meer verder wil samen. Misschien heb je dit moment ook al een hele tijd voor je uitgeschoven? Misschien ben je zo bang voor de reactie van de ander dat je het haast niet aandurft om het je partner persoonlijk te vertellen. Toch is het ontzettend belangrijk dit wél te doen en niet te kiezen voor een brief, mail of app. Dit zal bij de ander namelijk veel (onnodige) gevoelens van boosheid en gekwetstheid oproepen. Dit maakt het vaak extra ingewikkeld om het scheidingsproces op een goede manier in gang te zetten.
Er wordt weleens gezegd dat de scheidingsmelding gezien kan worden als het fundament voor de rest van de scheiding. Aangezien de impact groot kan zijn, is een zorgvuldige voorbereiding dus wel op z’n plek. Kies om te beginnen een geschikt moment en floep het er niet uit tijdens een ruzie. Als er kinderen zijn, probeer het gesprek dan te voeren op een moment dat zij niet thuis zijn. Maar let ook op de planning van je partner. Het is wel zo fijn als hij/ zij niet vlak na de scheidingsmelding verplichtingen heeft van bijvoorbeeld het werk, vrienden of familie. Ook het tijdstip is een punt om op te letten; wanneer het hoge woord er pas ’s avonds laat uitkomt, is het voor je partner ingewikkelder om (indien gewenst) steun te vragen bij familie of vrienden.
Zeker wanneer de scheidingsmelding voor de ander onverwacht komt, kun je geneigd zijn om de scheidingsboodschap te verzachten. Je gaat wolliger praten, om de hete brei heen draaien, verkleinwoorden gebruiken (‘ik weet niet precies, maar daardoor voel ik me de laatste tijd denk ik misschien een beetje minder happy, om het zo maar te zeggen’). Dit leidt tot een onduidelijke scheidingsmelding, waardoor je partner mogelijk ten onrechte meent te horen dat er nog een kans is dat het tóch goedkomt. Het is dus belangrijk om je partner heel duidelijk te maken dat je zeker bent van je zaak en dat je besluit vaststaat. Dit hoeft echter niet te betekenen dat je je heel hard en gevoelloos moet opstellen. Daarover meer in de volgende tips.
Vaak werkt het goed om met ‘het slechte nieuws’ te beginnen, direct aan het begin van het gesprek. ‘Ik moet je iets vertellen, ik heb er heel lang over nagedacht en ik weet nu zeker dat ik wil stoppen met onze relatie’. Geef je partner vervolgens de ruimte die hij/zij nodig heeft om deze boodschap te verwerken en de eerste emoties te uiten. Probeer hier niet inhoudelijk op te reageren.
Als de eerste klap een beetje verwerkt is, is het belangrijk om je partner goed uit te leggen hoe je tot je besluit gekomen bent. Neem je partner mee in de overwegingen die je hebt gemaakt. Leg uit waarom je wilt scheiden, waar het voor jou mis is gegaan en waarom je ervan overtuigd bent dat het niet meer mogelijk is om de relatie te redden. Sta stil bij hoe moeilijk en pijnlijk het is voor alle betrokkenen, maar benadruk dat je besluit vaststaat. Het definitieve van je besluit is voor de ander noodzakelijk om je besluit te kunnen accepteren en open te staan voor het scheidingsproces.
Probeer je uitleg zoveel mogelijk te verpakken in ‘ik-boodschappen’. Praat vanuit je eigen gevoel en probeer de ander geen verwijten te maken. ‘Ik heb het gevoel dat…’ of ‘ik ervaar dat …’ klinkt beter dan ‘jij bent altijd zo… en daarom wil ik scheiden’. Een goede voorbereiding van het gesprek kan je hierbij helpen. Denk vooraf na over wat je wil zeggen en hoe je dit wil formuleren. Houd in je achterhoofd dat dit gesprek niet bedoeld is om de ander kritiek te geven, maar om de ander uit te leggen waarom het voor jou persoonlijk beter is om uit elkaar te gaan. Zeg dus ook de dingen die je zelf niet goed hebt gedaan in de relatie. Verder is het belangrijk om eerlijk te zijn in je uitleg. Ook als er eventueel een ander in het spel is. Anders komt dit later in het scheidingsproces alsnog op tafel en leidt dit gegarandeerd tot nog meer boosheid, wantrouwen en verwijten. Dit bemoeilijkt het verwerkingsproces van de ander. En maakt het ook lastiger om met elkaar te communiceren om alle zaken te regelen.
Het is belangrijk om je te realiseren dat je partner op allerlei manieren kan gaan reageren op jouw boodschap dat je wilt scheiden. Misschien wordt hij/ zij heel boos of juist verdrietig en wordt er geschreeuwd of gehuild. Misschien is er ongeloof of ontkenning? Of zijn er veel verwijten. Hoe dan ook is de kans groot dat je partner in eerste instantie niet zal reageren met begrip. Zeker als je partner het nieuws niet heeft zien aankomen, kan de schrik groot zijn. Het heeft tijd nodig om de eerste emoties te kunnen verwerken. Pas dan ontstaat er bij je partner mogelijk ruimte voor begrip voor jouw perspectief. Misschien dat het helpt je te realiseren dat jij al verder bent in het hele proces dan je partner die het nieuws nu rauw op z’n dak krijgt. Geef de ander dus de ruimte en probeer geduldig te zijn. Ga niet in op verwijten die je partner in al zijn/ haar emoties maakt. Probeer inhoudelijke discussie te vermijden. Wat wel helpt is de ander te erkennen in zijn/ haar emotie en te delen in het verdriet en de pijn die deze keuze met zich meebrengt voor iedereen.
Als je partner te veel overmand is door emoties om rustig met elkaar in gesprek te kunnen over jouw beweegredenen, is het goed om dit te respecteren. Je kunt voorstellen om het gesprek op een later moment voort te zetten. Sowieso is het goed om niet te snel te willen doorschakelen naar het regelen van allerlei praktische zaken. Wees geduldig en zet je partner niet onder druk om tot concrete afspraken te komen over hoe het nu verder moet. Gun elkaar daarin de rust en ruimte. Ook dat zal het verdere scheidingsproces ten goede komen en de kans op een pijnlijke vechtscheiding voorkomen.
Niet gevonden wat je zocht? Stel gerust je vraag aan Lisa Lelystad of lees meer over 'Scheiden en nu?'
Ga jij scheiden en heb je kinderen? Of ben jij zelf kind en zijn jouw ouders gescheiden of gaan ze scheiden? Dat is een lastige tijd! Als jouw ouders scheiden, kun jij daar verdrietig van worden, of bang, of boos. Erover praten met leeftijdsgenoten die hetzelfde meemaken, kan jou dan helpen. Dat kan in de groep Twee huizen.
Twee huizen is voor kinderen van 8 tot 12 jaar van wie de ouders gescheiden zijn of aan het scheiden zijn. Kinderen leren hoe ze kunnen omgaan met de gevoelens die bij een scheiding kunnen komen kijken. Ook praat je over (leuke) herinneringen en veranderingen. En je hebt het over de moeilijke situaties die er kunnen zijn als ouders gescheiden zijn, en hoe je daar mee om kunt gaan.
In de groep worden veel spelletjes en creatieve activiteiten gedaan. Op deze manier word je geholpen om te gaan met de veranderingen die bij een scheiding horen.
De groep bestaat uit een kennismakingsgesprek, 7 bijeenkomsten voor kinderen, één ouderbijeenkomst en een eindgesprek. Deelname is gratis
De cursus wordt in Lelystad doorlopend aangeboden. In Dronten wordt de cursus in het najaar en voorjaar aangeboden.
Voor meer informatie kun je contact opnemen met de coördinator van het groepswerk Inge Rijpma: groepswerk@mdflevoland.nl of 06 13 96 68 56.
Je kunt jouw kind aanmelden door het formulier op de website van MDF in te vullen: www.mdflevoland.nl/trainingen-en-workshops/twee-huizen/
Een aantal punten is verplicht:
Daarnaast is het goed om af te spreken om het ouderschapsplan ook in de toekomst af en toe door te nemen. Kinderen groeien op en de situatie verandert. Zo blijven de regels helder ook op het moment van verandering, zoals een verhuizing of de komst van een nieuwe partner of kind. Ook moet je benoemen hoe je de kinderen hebt betrokken bij het ouderschapsplan.
Het opstellen van een ouderschapsplan kan een lastige klus zijn. Ruzie ligt op de loer. Het verplichte karakter legt veel druk als je het niet of moeilijk met elkaar eens kan worden. Soms spreekt een rechter een echtscheiding uit zonder ouderschapsplan. Dat kan alleen als ouders hiervoor goede redenen hebben. In alle andere gevallen moeten je als ouders aan de slag.
Een ouderschapsplan moet vooral duidelijke praktische afspraken vastleggen. Het is belangrijk dat er niet te veel uitzonderingsregels zijn. Een ouderschapsplan kan onder meer de volgende vragen behandelen:
***
Lisa Lelystad biedt ondersteuning voor iedereen die met een scheiding te maken heeft of overweegt om te scheiden. Of je nu vragen hebt over geldzaken, ouderschap, wonen of juridisch advies: Lisa Lelystad werkt samen met maatschappelijk werkers, jeugdhulpverleners en gespecialiseerde Familie Mediators zodat we jou zo goed mogelijk verder kunnen helpen.
Wil je meer weten, persoonlijk advies of hulp krijgen?
Neem contact op via 088-0029922 of mail naar info@lisalelystad.nl. Of vul het formulier 'Stel je vraag' in om jouw vraag aan Lisa Lelystad te stellen.